Skip to main content

Τι μας επιφυλάσσει η ψηφιακή εποχή πέρα από φθηνότερα-ομορφότερα-καλύτερα gadgets;

Δημοσιεύτηκε σε ΕΠΕ, GreekInformatics, KilkisToday, Kilkis24, Γνώμη

Λέγεται ότι ο καλύτερος τρόπος για να προβλέψεις το μέλλον της ψηφιακής τεχνολογίας είναι να την εφεύρεις. Κι αφού οι μεγάλες εταιρίες πληροφορικής κατέχουν πρωταγωνιστικό ρόλο σε αυτή τη διαδικασία, έχουμε συνηθίσει να μας ανακοινώνουν τις τάσεις της κάθε εποχής και να μας δίνουν τις δικές τους προβλέψεις για το μέλλον. Όμως το βασικότερο συστατικό πίσω από κάθε ψηφιακή εφεύρεση είναι η επιστημονική έρευνα. Χωρίς αυτήν θα ήταν αδύνατο να προκύψουν ανακαλύψεις που θα οδηγήσουν σε νέες τεχνολογίες και σε εφευρέσεις που θα δώσουν νέα προϊόντα. Χάρη στην επιστημονική έρευνα που συντελείται στα πανεπιστήμια γεννιούνται καθημερινά οι επιστήμονες και οι μηχανικοί που στελεχώνουν τις εταιρίες υψηλής τεχνολογίας που δημιουργούν τις καινοτομίες του αύριο. Ίσως λοιπόν ένας καλύτερος και απλούστερος τρόπος για να προβλέψει κανείς το μέλλον της ψηφιακής τεχνολογίας να είναι η μελέτη της ερευνητικής δραστηριότητας που λαμβάνει χώρα στα κορυφαία πανεπιστήμια του κόσμου. Αναλύοντας στατιστικά στοιχεία για την έρευνα που συντελείται σε πρωτοπόρα τμήματα πληροφορικής, μπορούμε να εξάγουμε πολύ χρήσιμα και αξιόπιστα συμπεράσματα για το μέλλον που μας επιφυλάσσει η ψηφιακή εποχή. Αν και τέτοια στοιχεία δεν είναι εύκολο να συλλεχθούν και να συντηρηθούν, πρόσφατα, μια ομάδα του Τμήματος Πληροφορικής του Brown University, χρησιμοποιώντας διάφορες τεχνικές crowdsourcing, κατάφερε να εξάγει μια ποικιλία στοιχείων αναφορικά με την έρευνα που κάνουν οι 2200 καθηγητές που εργάζονται στα 50 κορυφαία τμήματα πληροφορικής των ΗΠΑ. Εξετάζοντας το μέγεθος των ερευνητικών περιοχών, το πως αυτές αλλάζουν στο χρόνο, καθώς και τις προσλήψεις νέων καθηγητών την τελευταία πενταετία, διαφαίνεται ξεκάθαρα η κατεύθυνση προς την οποία οδηγούν οι εξελίξεις στην πληροφορική.

Ένα πρώτο στοιχείο, που προκαλεί πιθανώς μεγάλη εντύπωση, είναι το γεγονός ότι ο τομέας της Θεωρίας κατέχει τα σκήπτρα ανάμεσα σε όλες τις ερευνητικές περιοχές. Οι καθηγητές που κάνουν έρευνα σε Θεωρία και Αλγορίθμους είναι μακράν οι περισσότεροι από κάθε άλλο τομέα, και αυτό εξακολουθεί να ισχύει ακόμη και στις προσλήψεις της τελευταίας 5ετίας. Βλέπουμε επομένως ότι σε αντίθεση με τους φόβους που διατυπώνονται τα τελευταία χρόνια, οι πιέσεις της αγοράς για νέες, καλύτερες, φθηνότερες, και ομορφότερες ψηφιακές τεχνολογίες, δεν έχουν αποπροσανατολίσει τη βασική έρευνα που διεξάγεται στα πρωτοπόρα τμήματα πληροφορικής. Ίσως διότι τα κορυφαία ιδρύματα γνωρίζουν πολύ καλά ότι η έρευνα στη Θεωρία είναι θεμέλιο για οποιαδήποτε τεχνολογική εφαρμογή. Όλες οι καινοτομίες, από τα φωτορεαλιστικά γραφικά στα βιντεοπαιχνίδια μέχρι τα πιο απίστευτα apps στα κινητά μας, βασίζονται σε μεγάλο βαθμό στην έρευνα που γίνεται σε Αλγορίθμους.

Όσον αφορά το μέλλον της πληροφορικής, ένας απλός τρόπος για να δούμε την τάση της εποχής είναι να εξετάσουμε την έρευνα που κάνουν οι νέοι καθηγητές σε σχέση με το παρελθόν. Αν πάρουμε το λόγο των προσλήψεων που έχουν γίνει σε κάθε ερευνητική περιοχή την τελευταία 5ετία ως προς το συνολικό αριθμό των καθηγητών στην αντίστοιχη περιοχή, προκύπτει το ποσοστό των καθηγητών που είναι καινούριο σε κάθε περιοχή, ή με άλλα λόγια, πόσο έχει μεγαλώσει η κάθε ερευνητική περιοχή τα τελευταία χρόνια. Τα στοιχεία δείχνουν ότι οι τομείς με τη μεγαλύτερη ανάπτυξη αυτή τη στιγμή είναι η Εξόρυξη Δεδομένων και η Μηχανική Μάθηση, με ποσοστά 35% και 33% των καθηγητών τους, αντίστοιχα, να έχουν προσληφθεί μετά το 2009. Όλοι οι υπόλοιποι τομείς ακολουθούν σε μεγάλη απόσταση με ποσοστά νέων προσλήψεων που κυμαίνονται από 0% έως 23%.

Αν εξετάσει κανείς τις εφαρμογές που έχει η έρευνα στις εν λόγω ερευνητικές περιοχές μπορεί πολύ εύκολα να σκιαγραφήσει τις τάσεις της ψηφιακής τεχνολογίας, και ενδεχομένως της ίδιας της κοινωνίας. Η έρευνα στην Εξόρυξη Δεδομένων μελετάει μεθόδους για την ανακάλυψη κανόνων, προτύπων, και άλλων μη προφανών πληροφοριών, οι οποίες, αν και δεν είναι άμεσα καταχωρημένες στις υπάρχουσες βάσεις δεδομένων, μπορούν να εξαχθούν έμμεσα από τις συσχετίσεις των πληροφοριών. Μάλιστα, δεν είναι τυχαίο ότι μεγάλο κομμάτι της έρευνας που γίνεται στη Μηχανική Μάθηση, τον τομέα με τη δεύτερη μεγαλύτερη ανάπτυξη αυτή τη στιγμή, ασχολείται επίσης με τεχνικές Εξόρυξης Δεδομένων. Όλα δείχνουν ότι οδηγούμαστε σε μια εποχή όπου το καθημερινό μας αποτύπωμα — από την αλληλεπίδραση με συσκευές, τις συναλλαγές με υπηρεσίες, τις αγορές, τις μετακινήσεις, την επικοινωνία μας, κλπ — δημιουργεί έναν τεράστιο όγκο δεδομένων από τον οποίο μπορούν να εξαχθούν πλείστες πληροφοριές σχετικά με τη συμπεριφορά μας, τις συνήθειές μας, τα ενδιαφέροντά μας, και τις δραστηριότητές μας εν γένει. Ο ορυμαγδός των πληροφοριών οδηγεί στο λεγόμενο big data, και αυτό με τη σειρά του στην επιτακτική ανάγκη για έξυπνες και αποτελεσματικές τεχνικές εξόρυξης δεδομένων και γνώσης. Μιας γνώσης που στο μέλλον θα είναι πιθανότατα πληρέστερη και αντικειμενικότερη από αυτήν που κατέχει ο καθένας μας για τον ίδιο του τον εαυτό και τις συνήθειές του.

Comments

Popular posts from this blog

Computer education in the era of the Greek digital school

Published in ACM's CSTA Voice (volume 7, issue 3, short version), in newspapers Athens News and Patrides, and in the Hellenic Informatics Union

The information revolution and the widespread use of electronic devices made at least one thing clear: schools must teach something about computers. But what is it? Should it be “computer science” or just “computer literacy”? Recent studies show that both of them are equally important. Computer literacy sets the foundation for the development of basic computer skills, while computer science unfolds the theory behind the tools and provides a true understanding of the information technology that surrounds us. In order for the student to make a smooth transition from mere skills to real knowledge, the school must provide an integrated and coherent program that spans primary and secondary education.
Greece has never had any serious plan on this issue. Neither for computer science nor for computer literacy. In 2011, more than two dec…

Άμισθα διδακτορικά

Η σημαντικότερη στρέβλωση του τρίτου κύκλου σπουδών στην Ελλάδα είναι ότι ο υποψήφιος διδάκτορας δεν έχει εξασφαλισμένη υποτροφία/χρηματοδότηση. Αυτό έχει τεράστιες συνέπειες, όχι μόνο ερευνητικές αλλά και κοινωνικο-οικονομικές. Η πραγματική διδακτορική έρευνα, αυτή που προάγει την επιστήμη, είναι μια επίπονη εργασία που απαιτεί ψυχή και σώμα πέρα από το τυπικό οκτάωρο, 7 μέρες τη βδομάδα και 365 μέρες το χρόνο. Η διδακτορική έρευνα δεν έχει καμία σχέση με τις σπουδές σε ένα προπτυχιακό ή μεταπτυχιακό πρόγραμμα. Η διδακτορική έρευνα είναι μια πραγματική εργασία που απαιτεί ατελείωτες ώρες σε εργαστήρια, σε βιβλιοθήκες και σε εξωτερικά πεδία. Όταν ένας υποψήφιος διδάκτορας, δηλαδή ένας εργάτης-ερευνητής, επιτρέπεται να εργάζεται χωρίς να πληρώνεται αυτό δημιουργεί αυτομάτως μια αλυσιδωτή και πολυεπίπεδη αντίδραση. Οι καθηγητές μπορούν να προσλάβουν όσους εργάτες θέλουν χωρίς να έχουν καμία οικονομική υποχρέωση απέναντί τους, με αποτέλεσμα να μην έχουν ισχυρό κίνητρο να φέρουν κ…

Το ΤΕΙ Κιλκίς πρέπει να δώσει έμφαση στο γνωστικό αντικείμενο της Σχεδίασης

Αν δούμε το υπάρχον Τμήμα Σχεδιασμού και Παραγωγής Ενδυμάτων μέσα από το πρίσμα του "ενδύματος" τότε οι επιλογές που έχουμε για δημιουργία νέων σχετικών τμημάτων που θα οδηγήσουν σε ένα αυτόνομο Παράρτημα που θα είναι επιστημονικά ισχυρό και αναπτυξιακά βιώσιμο είναι πολύ περιορισμένες. Το ένδυμα ως γνωστικό αντικείμενο συνδέεται κυρίως με την κλωστοϋφαντουργία. Σε εκπαιδευτικό επίπεδο όμως υπάρχει ήδη ένα Τμήμα Κλωστοϋφαντουργίας στο ΤΕΙ Πειραιά το οποίο - παρότι βρίσκεται στην Αθήνα που προσελκύει τους περισσότερους φοιτητές και παρά το γεγονός ότι πρόκειται για το μοναδικό τμήμα στο είδος του - δεν έχει καμία απήχηση στους υποψηφίους φοιτητές. Η βάση εισαγωγής για το εν λόγω τμήμα κατρακύλησε το 2008 στα 8751 μόρια και βρέθηκε χαμηλότερα ακόμη και από το τμήμα ΣΠΕ του Κιλκίς (8791 μόρια). Ως γνωστό, η κλωστοϋφαντουργία διέρχεται μεγάλη κρίση στην Ελλάδα και οι προοπτικές για τον κλάδο δεν είναι καθόλου θετικές. Το γεγονός αυτό ανακλάται άμεσα στις επιλογές των υποψηφίων κ…